Εθνικό Απολυτήριο: Τι αλλάζει στα Λύκεια και την είσοδο στα ΑΕΙ από το σχολικό έτος 2027-2028
Την αφετηρία για μια ριζική αναδιάρθρωση του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος έθεσε σήμερα ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, προεδρεύοντας σε ευρεία σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου με θέμα τη θεσμοθέτηση του Εθνικού Απολυτηρίου.
Η κυβέρνηση βάζει πλέον «μπρος τις μηχανές» για τον εθνικό διάλογο που θα οδηγήσει στην αντικατάσταση των πανελλαδικών εξετάσεων, με το νέο σύστημα εισαγωγής στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, με ορίζοντα εφαρμογής το σχολικό έτος 2027-2028 για τους μαθητές που θα εισέλθουν τότε στην Α' Λυκείου.
Την έναρξη εθνικού διαλόγου για το νέο Εθνικό Απολυτήριο, με υπερκομματικό χαρακτήρα και στόχο την αναμόρφωση του Λυκείου ώστε να ανταποκρίνεται στις μεγάλες τεχνολογικές και επαγγελματικές προκλήσεις της εποχής, ανακοίνωσε ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης κατά τη διάρκεια διυπουργικής σύσκεψης στο Μέγαρο Μαξίμου.
Η διαδικασία θα εκκινήσει την προσεχή εβδομάδα στη Βουλή, στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων. Προγραμματίζεται να διαρκέσει εννέα μήνες, με διακριτά στάδια και στόχο την εκπόνηση νομοθετικής πρωτοβουλίας προς το τέλος του έτους.
Το χρονοδιάγραμμα: 9 μήνες διαλόγου – Νομοσχέδιο το 2026
Η κυβέρνηση ξεκαθάρισε ότι δεν επιδιώκει αιφνιδιασμούς. Ο διάλογος θα είναι διεξοδικός και θα εξελιχθεί σε διακριτά στάδια:
Έναρξη: Την επόμενη εβδομάδα στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής.
Διάρκεια: Εννέα μήνες, με συμμετοχή φορέων, γονέων, εκπαιδευτικών και μαθητών.
Νομοθέτηση: Στόχος είναι η κατάθεση νομοθετικής πρωτοβουλίας προς το τέλος του τρέχοντος έτους.
Εφαρμογή: Το νέο σύστημα θα αφορά τους μαθητές που θα μπουν στην Α’ Λυκείου το σχολικό έτος 2027-2028.
Οι αλλαγές δεν αφορούν τους σημερινούς μαθητές Λυκείου, ούτε τους μαθητές της Γ’ Γυμνασίου. Παράλληλα, οι Πανελλαδικές Εξετάσεις δεν καταργούνται, αλλά εντάσσονται σε ένα ευρύτερο, πιο δίκαιο πλαίσιο αξιολόγησης.
Τι αλλάζει στην εισαγωγή στα ΑΕΙ
Η μεγάλη είδηση που προκύπτει από τον σχεδιασμό είναι η κατάργηση της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής (ΕΒΕ) στην τωρινή της μορφή, η οποία θα αντικατασταθεί από ένα πιο ολιστικό σύστημα αξιολόγησης.
Οι βασικές αλλαγές που εξετάζονται περιλαμβάνουν:
- Συνυπολογισμός των βαθμών και των τριών τάξεων του Λυκείου για την απόκτηση του Εθνικού Απολυτηρίου.
- Δημιουργία Εθνικής Αρχής Εξετάσεων και Εθνικού Σώματος Αξιολογητών, που θα εγγυώνται το αδιάβλητο της διαδικασίας.
- Νέα Τράπεζα Θεμάτων, η οποία θα χρησιμοποιείται για τη διασφάλιση της αντικειμενικότητας στις εξετάσεις.
Στόχος ένα λύκειο με δικό του κύρος
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ο οποίος είχε προαναγγείλει τη μεταρρύθμιση από τη ΔΕΘ τον περασμένο Σεπτέμβριο, υπογράμμισε την ανάγκη να αποκατασταθεί ο αυτοτελής ρόλος του Λυκείου.
Σύμφωνα με τον Πρωθυπουργό, το σχολείο δεν πρέπει να αποτελεί απλώς έναν «προθάλαμο» των Πανελλαδικών, αλλά να αποκτήσει το δικό του εκπαιδευτικό βάρος και κύρος, προσφέροντας ουσιαστικά εφόδια στους αποφοίτους για την εργασιακή τους προοπτική.
Ποιοι αναλαμβάνουν το «τιμόνι» του διαλόγου
Συντονιστικό ρόλο στην όλη διαδικασία αναλαμβάνει ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Πειραιώς, Μιχάλης Σφακιανάκης, ο οποίος θα προεδρεύει μιας ανεξάρτητης τεχνοκρατικής επιτροπής. Στην επιτροπή θα συμμετέχουν τρεις κοσμήτορες και επιστημονικοί σύμβουλοι, ενώ θα λειτουργήσουν πέντε υποομάδες στελεχωμένες από εκπαιδευτικούς όλων των βαθμίδων (πρωτοβάθμιας, δευτεροβάθμιας και τριτοβάθμιας).
Μήνυμα συναίνεσης
Ο Πρωθυπουργός απηύθυνε ανοιχτό κάλεσμα στο ΠΑΣΟΚ και τον ΣΥΡΙΖΑ, υπενθυμίζοντας ότι και τα δύο κόμματα έχουν ταχθεί υπέρ παρόμοιων αλλαγών στο παρελθόν. «Θέλουμε να ακούσουμε περισσότερο και να μιλήσουμε λιγότερο», ανέφερε, τονίζοντας ότι μια ευρεία στήριξη της μεταρρύθμισης θα αποτελούσε «επιτυχία συνολικά της Ελλάδας».
Από την πλευρά του, ο κ. Σφακιανάκης σημείωσε ότι η παιδεία πρέπει να τεθεί σε «σταθερές ράγες» και να λαμβάνει υπόψη τα διεθνή δεδομένα και τις νέες τεχνολογίες, ώστε να μην αλλάζει η εκπαιδευτική πολιτική κάθε φορά που αλλάζει μια κυβέρνηση.
Από την πλευρά του, ο κ. Σφακιανάκης σημείωσε ότι η παιδεία πρέπει να τεθεί σε «σταθερές ράγες» και να λαμβάνει υπόψη τα διεθνή δεδομένα και τις νέες τεχνολογίες, ώστε να μην αλλάζει η εκπαιδευτική πολιτική κάθε φορά που αλλάζει μια κυβέρνηση.
Οι 5 πυλώνες της μεταρρύθμισης
Η Υπουργός Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη, παρουσίασε το πλαίσιο στο οποίο θα κινηθεί ο νέος σχεδιασμός, ο οποίος δεν περιορίζεται μόνο στον τρόπο εξέτασης αλλά αφορά τη συνολική σχολική εμπειρία. Η πρόταση εδράζεται σε πέντε κεντρικούς άξονες:
Εκπαιδευτικό περιεχόμενο: Διασφάλιση πρόσβασης σε έναν ισχυρό κορμό γνώσεων και δεξιοτήτων για όλους τους μαθητές.
Σχολική ζωή: Μετατροπή του σχολείου σε μια ζωντανή κοινότητα ισότιμης συμμετοχής και ολοκλήρωσης της προσωπικότητας.
Επιμόρφωση εκπαιδευτικών: Συνεχής και ουσιαστική στήριξη του έργου των δασκάλων και καθηγητών.
Υποδομές: Ενίσχυση σχολικών και ψηφιακών υποδομών για ίσες ευκαιρίες σε κάθε γωνιά της Ελλάδας.
Διακυβέρνηση: Θεσμική συνέχεια, λογοδοσία και ξεκάθαροι ρόλοι στο σύστημα.
Το χρονοδιάγραμμα
Ο εθνικός διάλογος αναμένεται να εκκινήσει επίσημα τον Φεβρουάριο. Η νομοπαρασκευαστική επιτροπή έχει ήδη πιάσει δουλειά, επεξεργαζόμενη τις λεπτομέρειες για το νέο σύστημα που φιλοδοξεί να μειώσει το άγχος της «μίας και μόνο ευκαιρίας» των Πανελλαδικών και να δώσει έμφαση στη συνολική προσπάθεια του μαθητή κατά τη διάρκεια της φοίτησής του.